12 aspektów związanych z funkcjonowaniem PPK, które każdy przyszły uczestnik znać powinien (ale to nie wszystko, bo będzie druga część)

Ustawa o pracowniczych planach kapitałowych czeka aktualnie na podpis Prezydenta. Proponuję, żebyśmy przyjrzeli się dziś wybranym aspektom PPK, istotnym z punktu widzenia uczestników. Zaczynajmy:

1. Rodzaj umowy zdecyduje o możliwości przystąpienia do PPK

Choć w przekazie publicznym podkreśla się, że pracownicze plany kapitałowe mają charakter powszechny, nie oznacza to wcale, że obejmą one wszystkie osoby aktywne zawodowo. O możliwości przystąpienia do PPK decydować bowiem będzie rodzaj umowy, na podstawie której świadczysz pracę. O jakiego rodzaju umowę chodzi? W pierwszej kolejności o najbardziej popularną formę zatrudnienia, jaką jest umowa o pracę. Jeśli Ciebie i Twojego pracodawcę łączy stosunek zatrudnienia regulowany kodeksem pracy, jest praktycznie pewne, że będziesz miał możliwość oszczędzania w PPK.

Obok umowy o pracę, do pracowniczych planów kapitałowych będą mogły przystąpić osoby świadczące swoje usługi na podstawie umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy o zleceniu. Do umów, na podstawie których świadczenie usług uprawnia do przystąpienia do PPK zalicza się również umowy agencyjne.

Poza wyżej wymienionymi do PPK przystąpią również osoby fizyczne wykonujące pracę nakładczą, członkowie rolniczych spółdzielni produkcyjnych lub spółdzielni kółek rolniczych, a także członkowie rad nadzorczych otrzymujący wynagrodzenie z tytułu pełnionych przez nich funkcji.

Ważne jednak, i jest to generalna zasada, żeby umowy, na podstawie, których świadczy się pracę podlegały obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu oraz rentowym.

Zasadniczo można pokusić się o stwierdzenie, że większość osób aktywnych zawodowo, osiągająca oskładkowane dochody, przystąpi do PPK. Wyjątkiem od tej zasady są przedsiębiorcy, w tym również jednoosobowi, dla których możliwości przystąpienia do pracowniczych planów kapitałowych nie przewidziano. Takie osoby będą miały możliwość odłożenia więcej oszczędności na IKZE.  

2. Wielkość zakładu zdecyduje o tym, kiedy zaczniesz oszczędzać w PPK

Zgodnie z generalną zasadą, im u większego pracodawcy pracujesz, tym wcześniej objęty zostaniesz PPK. I tak, w przypadku podmiotów zatrudniających co najmniej 250 osób, o ile nie złożysz deklaracji o rezygnacji z uczestnictwa w programie, zostaniesz do niego włączony pomiędzy 1 lipca a 10 listopada 2019 r.

W przypadku podmiotów zatrudniających co najmniej 50 osób, Twoje przystąpienie do programu nastąpi pomiędzy 1 stycznia a 10 kwietnia 2020 r.

Dla podmiotów zatrudniających co najmniej 20 osób daty graniczne to 1 lipca oraz 10 listopada 2020 r.   

Pozostałe podmioty zatrudniające powinny zawrzeć odpowiednie umowy pomiędzy 1 stycznia a 10 kwietnia 2021 r. , tak aby umożliwić Ci oszczędzanie w PPK począwszy od tego okresu.

Od powyższego harmonogramu są jednak pewne wyjątki. Pierwszy z nich dotyczy grup kapitałowych. Podmioty je tworzące uprawnione będą do rozpoczęcia odprowadzania składek w terminie przewidzianym dla największej spółki z grupy. Tym co należy podkreślić, jest fakt, że wcześniejsze rozpoczęcie oszczędzania przez spółki tworzące grupę kapitałową jest uprawnieniem a nie obowiązkiem.

Drugie odstępstwo od harmonogramu dotyczy sektora publicznego. W przypadku pracowników zatrudnionych w podmiotach wchodzących w skład jednostek sektora finansów publicznych, bez względu na wielkość “urzędu”, w którym pracują, objęci oni zostaną PPK do 10 kwietnia 2021 r.

3. Jeśli Twój pracodawca prowadzi PPE, możliwe, że nie zostaniesz objęty PPK

Choć dla wielu PPK stanowi nowość, warto pamiętać, że w Polsce od blisko piętnastu lat funkcjonują inne produkty pozwalające na dodatkowe oszczędzanie na emeryturę na preferencyjnych warunkach. Pracownicze programy emerytalne, bo o nich mowa, stanowią pewnego rodzaju protoplastę PPK. PPE mają w pełni dobrowolny charakter i finansowane są zasadniczo ze składek wnoszonych przez pracodawcę (niektóre z PPE przewidują także możliwość odprowadzania dodatkowych składek również przez pracowników).

Jeśli Twój pracodawca prowadzi pracowniczy program emerytalny, w którym finansowana przez niego składka wynosi co najmniej 3,5% Twojego wynagrodzenia,  a do tego w programie uczestniczy co najmniej ¼ załogi, nie zostaniesz objęty możliwością oszczędzania w PPK, nawet jeśli jesteś wśród pracowników, którzy nie zdecydowali się na uczestnictwo w PPE.

4. Umowę w Twoim imieniu zawrze podmiot zatrudniający

Aby móc zostać uczestnikiem PPK konieczne będzie zawarcie umowy. Nie będzie to jednak trudne, gdyż o ile nie złożysz deklaracji o chęci rezygnacji z uczestnictwa w planie, umowę w Twoim imieniu zawrze Twój pracodawca.

5. Przystąpienie do PPK dopiero po “okresie próbnym”

Pisałem już, że przystąpienie do PPK odbywać się będzie bez Twojego udziału i że umowę w Twoim imieniu zawrze pracodawca. To wszystko prawda, ale jest jeden warunek – musisz najpierw przepracować 3 miesiące. Dopiero po upływie tego okresu zostaniesz włączony do programu.

6. PPK po 55. roku życia na wniosek

Zasada automatycznego zapisu do PPK nie obejmie osób, które ukończyły 55 lat. Jeśli zaliczasz się do tej kategorii, pamiętaj, że żeby móc oszczędzać w planie, będziesz musiał złożyć wniosek potwierdzający Twoją chęć uczestnictwa w PPK.

7. O obowiązkach i uprawnieniach poinformuje Cię instytucja finansowa

Gdy zostaniesz już uczestnikiem PPK, o wszystkich obowiązkach i uprawnieniach poinformuje Cię instytucja finansowa, z którą umowę zawrze Twój pracodawca.

8. Stan środków zgromadzonych w PPK sprawdzisz przez Internet

Od przyszłego roku funkcjonował będzie Portal PPK. Będzie to platforma, na której dostępne będą oferty wszystkich instytucji finansowych oferujących pracownicze plany kapitałowe. Za pośrednictwem portalu będziesz miał również możliwość sprawdzenia w dowolnie wybranym przez siebie momencie, ile środków w PPK dotychczas zgromadziłeś.

9. Możliwość “zaciągnięcia pożyczki” w celu sfinansowania wkładu własnego

Jeżeli będąc uczestnikiem PPK staniesz przed koniecznością zakupu mieszkania, lub domu, środki z PPK będziesz mógł przeznaczyć na wkład własny. Musisz pamiętać jednak, że po pewnym czasie środki te będziesz musiał zwrócić.

10. 25% w przypadku poważnego zachorowania 

Będąc uczestnikiem PPK będziesz mógł wnioskować o wypłatę do 25% środków zgromadzonych w planie, w przypadku, gdy poważnie zachorujesz. O wypłatę środków będziesz mógł wnioskować także, gdy zachorowaniu ulegnie Twoja małżonka lub dziecko.

Środki, które wypłacisz z PPK nie będą w tym przypadku podlegały obowiązkowi ich zwrotu.

11. Wypłata dopiero po 60. roku życia

PPK tworzone są po to, by zgromadzone w nich oszczędności można było wypłacić dopiero po osiągnięciu 60. roku życia. Nie jest to jednak zasada bezwzględna. Jeśli zainteresowany będziesz wcześniejszym otrzymaniem, zgromadzonych w PPK środków, będziesz miał taką możliwość. Pamiętaj jednak, że w takiej sytuacji potrącone zostaną Ci nie tylko dopłaty ze strony państwa, ale również podatek, a 30% Twoich oszczędności przekazane zostanie do ZUS-u.

12. Lepiej w ratach, niż jednorazowo

Osiągnięcie 60 lat jest jednym z głównych, ale nie jedynym wymogiem pozwalającym na skorzystanie z wszystkich preferencyjnych zasad związanych z uczestnictwem w PPK. Warunkiem pozwalającym na zaoszczędzenie trochę grosza jest wybór formy wypłaty środków. Możliwości są dwie: wypłata łączona lub wypłata jednorazowa. W przypadku wypłaty łączonej, do 25% zgromadzonych środków będziesz mógł wypłacić jednorazowo, zaś pozostałe 75% w co najmniej 120 ratach. Tego typu forma zakończenia uczestnictwa w PPK, jako najbardziej korzystna będzie wolna będzie od podatku.

W przypadku określenia mniejszej liczby rat lub wypłaty wszystkich środków jednorazowo, będziesz musiał liczyć się z koniecznością zapłaty podatku dochodowego.

***

Poznałeś właśnie 12 aspektów związanych z funkcjonowaniem PPK, istotnych z punktu widzenia każdego uczestnika. Zachęcam Cię także do przeczytania o:

A już w przyszłym tygodniu druga część odsłony wszystkich istotnych aspektów związanych z PPK, o których każdy przyszły uczestnik wiedzieć powinien.

Share Button

Comments

comments